Lạm phát: vì sao cùng một số tiền lại mua được ít hơn
Cả lớp chơi một ván mà mọi mức giá trên bàn cờ đều tăng một chút sau mỗi vòng, trong khi lương vẫn giữ nguyên. Đến cuối ván, số tiền mặt người chơi để dành mua được ít hơn hẳn so với lúc đầu, còn những người giữ ô đất thì theo kịp đà tăng giá.
Tóm tắt
- Thời lượng
- 45 phút
- Cấp học
- Trung học và cao đẳng
- Trò chơi
- Chớp nhoáng, bàn 4 người, 25 phút chơi
- Kịch bản
- Lạm phát
- Liên quan đến
- Tiền và giao dịch · Bối cảnh tài chínhKhung năng lực tài chính cho trẻ em và thanh thiếu niên của EU/OECD-INFE (2023)
Mở một lớp với các thiết lập này; bạn có thể thay đổi chúng trước khi chia sẻ mã lớp.
Mục tiêu
Kết thúc bài học, học sinh có thể:
- giải thích lạm phát và sức mua là gì;
- cho thấy một mức tăng nhỏ sau mỗi vòng cộng dồn lại thành bao nhiêu;
- so sánh việc giữ tiền mặt với việc nắm giữ những thứ có giá tăng lên.
Điều gì diễn ra trong trò chơi
- Trong bài học này, cả lớp chơi kịch bản “Lạm phát”: mọi mức giá trên bàn cờ (ô đất, chi nhánh, tiền thuê, thuế, tiền thế chấp và tiền chuộc lại) tăng 5% mỗi vòng, và mỗi lần tăng đều tính trên giá của vòng trước.
- Lương khi qua ô Xuất phát vẫn là 2000k, thẻ Cơ hội và tiền bảo lãnh cũng giữ nguyên.
- Ô đất rẻ nhất có giá 600k lúc đầu và 1026k vào vòng 12: khi đó giá cả đã cao hơn 71% so với lúc đầu.
- Giá trên bàn cờ thay đổi sau mỗi vòng, và ghi chú của kịch bản trong phòng chơi cho biết giá đã cao hơn lúc đầu bao nhiêu.
Thuật ngữ chính
| Thuật ngữ | Ý nghĩa |
|---|---|
| Lạm phát | sự tăng lên chung của giá cả theo thời gian. |
| Sức mua | lượng hàng hóa mà một số tiền có thể mua được. |
| Giá trị thực | giá trị của tiền tính theo những gì nó mua được, chứ không theo con số của nó. |
| Tài sản | thứ được sở hữu và giữ được giá trị, như một ô đất có giá tăng theo các mức giá khác. |
Tiến trình bài học
- 15 phút · Khởi động
Hỏi cả lớp: thứ gì ngày nay đắt hơn so với vài năm trước? Vì sao cùng một số tiền lại mua được ít hơn?
- 225 phút · Chơi
Cả lớp chơi một ván với kịch bản “Lạm phát”. Mỗi học sinh ghi lại giá của một ô đất lúc đầu và sau mỗi vài vòng.
- 32 phút · Chuông reo
Bấm “Kết thúc buổi học ngay”.
- 48 phút · Báo cáo tài chính
Học sinh so sánh tiền mặt của mình lúc đầu và lúc cuối với những gì số tiền đó mua được: bao nhiêu ô đất có giá bằng ô rẻ nhất?
- 55 phút · Thảo luận
Dùng các câu hỏi bên dưới, và kết thúc bằng một quy tắc: khi giá cả tăng, người chơi nên nắm giữ gì?
Câu hỏi thảo luận
- 1Số tiền mặt ban đầu của bạn mua được bao nhiêu ô đất có giá bằng ô rẻ nhất? Đến cuối ván, cũng số tiền ấy mua được bao nhiêu?
- 2Lương vẫn là 2000k. Càng về sau, việc đi qua ô Xuất phát càng quan trọng hay càng kém quan trọng? Vì sao?
- 3Ai có kết quả tốt hơn: những người giữ tiền mặt, hay những người mua ô đất từ sớm? Hãy dùng báo cáo tài chính của bạn.
- 4Giá cả tăng 5% mỗi vòng. Vì sao mỗi vòng giá lại tăng nhiều hơn vòng trước?
- 5Ngoài đời thực, người ta làm gì để bảo vệ khoản tiết kiệm của mình trước lạm phát?
Bài tập về nhà
- Hỏi một người lớn xem hồi họ bằng tuổi bạn, một món đồ nào đó có giá bao nhiêu. Tính xem giá của nó đã tăng gấp bao nhiêu lần, và điều đó có ý nghĩa gì với số tiền họ kiếm được hồi ấy.
